1-Köpeğinizin ırkı, yaşı, cinsiyeti nedir?

Köpeğim erkek, 22 aylık bir Alman Çobanı

2-Köpeğinizi niçin aldınız? (Çocuklar istedi / arkadaş olsun / bekçi olsun / beni korusun gibi) Köpeğinize, alma amacınıza uygun bir şekildemi bakıyorsunuz? Köpeğiniz nerede kalıyor? (ev içinde / bahçede / iş yerinde, dükkanda gibi) Köpeğiniz yalnız kalmaktamıdır? Süresi ne kadardır? (sabah işe gidiyorum ....saatleri arasında evde yalnız kalıyor gibi)

Köpeğimi arkadaş olsun ve benimle oynasın, doğada yürüyüşler yapayım diye aldım. Bir de görev köpeği olur diye…

Köpeğinizi sırf bu amaçlar için aldıysanız çiftlikde kollukla saldırı eğitimi verilmesine gerek yoktu. Alman çobanları genelde bu iş için kullanıldığı için bu köpekleri satan yerlerde sanki bu köpeklere mutlaka bu eğitimin yaptırılması gerektiği gibi insanları yönlendiriyorlar herhalde. Bir köpek av köpeği olabilir fakat mutlaka ona av eğitmi vermek, ava götürmek gerekmez. Avda harcadığı kadar enejiyi harcatıp egzersizlerini düzenli yaptırarak da av köpeği bakabilirsiniz.

3-Köpeğiniz kısırlaştırılmışmıdır? Kısırlaştırılmışsa kaç yaşında kısırlaştırılmıştır?

Hayır. Ancak tek yumurtalıklı olduğu için 24 ay civarı kısırlaştırılacak.

Testislerden birinin içerde kalması ve köpeğin tek testisli olmasına monorchid denilmektedir. Monorchid kalıtımsaldır ve secereli köpek üretiminde böyle köpekler kısırlaştırılarak üretimden çıkarılırlar. İçerde kalan testisin ileride kanser olma riski vardır. Kısırlaştırma bazı davranış bozukluklarının önlenmesinde de geçerlidir ancak bu yönde kısırlaştırma köpek 6 ayını geçmeden (hormonları tam olarak faaliyete geçmeden) yapılmalıdır. İleriki yaşlarda yapılacak kısırlaştırmanın bu yönde yararları azalır çünkü köpek bazı davranışları öğrenmiş olur.

4-Köpeğinizi nereden aldınız? (petshopdan / barınaktan / bir arkadaşımdan gibi)

Köpeğim ünlü bir Köpek Çiftliğinin, anne-babası Almanya’dan gelmiş, 5 yavrunun 2. yavrusu olarak doğmuş, oyun ve av güdüsü yüksek yavrularından. Aldıktan sonra tek yumurtalıklı olduğunu gördüm, üretici 12 aylık olana kadar bekle dedi ama düşmedi.

Testisler 5-6 aylık olunca inerler. İnmeyenler 8 aylık olana kadar inmesi gerekir.
Testislerin içerde kalması kalıtımsal olduğu için güvenilir, ünlü köpek üreticileri bu tür köpekleri damızlık kullanmazlar o yüzden bu gibi yerlerden alınan yavrularda böyle şeylerin görülmesi oldukça zordur. Yavrunun kaçıncı olarak doğduğunun hiçbir önemi yoktur. Yavrunun karakteri kritik period içersinde gelişir ve şekillenir.

5-Köpeğiniz anne yanından kaç haftalıkken ayrıldı ve evinize geldi?

5 aylıkken bana verildi ancak sonra SCHh için geri istendi 6,5 aylıkken 4-5 kez kolluk çalıştırdılar. Ancak büyük bir köpek ona doğru yaklaştığında yere kapanıp altına çişini kaçırırken gördüğüm için, bir de boğma tasmayı yanlış kullandıklarını gördüğüm için geri aldım.

Yavru yaklaşık 2 aylık olduktan sonra anne ve kardeşlerinden ayrılmalıdır. Köpeğin 4 ayını bitirene kadar yaşadığı kritik period vardır ve bu periodu gerektiği gibi geçirmesi ileride karşılaşabileceği çeşitli davranış problemlerinin önlenmesinde gereklidir. Kritik period içersinde yavruya karşı olan davranışlarda yapılması ve yapılmaması gerekenler bilinmelidir. Köpeğin anne yanından ayrılmadan önce kritik periodunun nasıl geçireceği ile ilgili sitenin http://www.pozitifkopek.com/yavru.html linkine bakınız.
Diğer bir köpeğin yaklaşması sonucu çişini yapan köpek submissive davranış gösteren köpekdir. Submissive davranış uysal, itaatkar davranışdır.Genelde burada bahsedilen submissive davranış gösteren köpekler ile aşırı derecede itaatkar bir tavır sergileyen köpekler belirtilmek istenir. Bunun eşiği her köpekde değişikdir. Kendilerine doğru yürüyen insan veya diğer köpekler olunca yere siner ve bazılarıda çişlerini yaparlar. Bu davranış çeşitli şiddetde olabilir. Mesela sadece köpeğin başını okşama ile, ya da onunla konuşmakla, gözüne bakmakla gibi. Eğer köpek dediğiniz gibi başka bir köpekle karşılaşmasında çişini yapıp yere yatıyorsa bu tür köpeğe kritik period içersinde ona göre yaklaşılmalı ve bu sorun halledilmeliydi. Bundan sonrada bu sorunu halletmek mümkün tabiki.
Bir köpek görev köpeği olarak yetiştirilmek isteniyorsa öncelikle itaat eğitimini tam olarak bitirmelidir. Özellikle koruma köpeği eğitimine alınacaksa itaat etmeyen bir köpekle çalışmak risklidir, zaten olmaz.

6-Köpeğiniz 4-5 aylık olana kadar çevresinden nasıl bir davranış gördüğünü ve sizin bu yaşa kadar ona karşı davranışlarınızı anlatabilirmisiniz?

4-5 aylık olana kadar aynı çiftlikte kalmış ve kış yavrusu olduğundan sanırım çiftlikten çıkartılmamış sadece kendi kardeşleri ve diğer AÇK lerini görerek büyümüş. Orada onu sevdiklerini, ama zaman zamanda kennellardaki köpeklere havladığında da tasmasından çekerek ve silkeleyerek azarladıklarını gördüm, bir sefer yüksek bir yerden düştü yüzü şişti; o sırada benim yanımda başka bir köpek vardı ve benim yanıma gelmek istemiş. Üreticisi sevk kayışında agresyon var çözemezsin koruma yapalım demişti.

Ben ilk başlarda ona sevecen davrandım, parkta açtım ancak diğer köpeklere havlayarak koşunce haklı olarak o köpeklerin sahipleri korkup bağlamamı istediler, keşke muzzle kulansaydım ama yapmadım, ben de büyük köpeklereden çekindimL ancak sonra köpeklere havlamadığında ödül verip, havladığında kızdım ya da box’a koydum; bu işe yaramayınca başka bir eğitmen boğma tasma ile “hayır” ı öğret dedi. İtaati oturdu sadece ancak boğma tasmanın ondaki korkuyu yok etmediğini gördüm hatta hınçlandı daha fazla köpeklere, sanki ben köpek görünce onu cezalandırıyormuşum gibi algıladı. Belki ben de doğru zamanlama kullanamadım, yanlış uyguladım. Şimdi taa en başa döndüm 1 aydır normal boyun tasması ile köpeklerden uzak gezip oynuyoruz “sakinleştiren vücut dili” kullanımı çalışıyoruz. En fazla yalanma ve esneme hareketini yapar oldu onu taklit ederek köpekler yanında sakinleşme deniyoruz.

Köpeğin diğer köpeklerle uyumlu olarak yaşaması için kritik period içersinde sosyalleşmesi gerekir. Yavrunun bu period içersinde sadece kardeşleri ile beraber kalması ya da az sayıda hep aynı köpeklerle çiftlik gibi bir yerde kalması onu sosyalleştirmez. Yavru çok değişik yaşdaki ve ırkdaki köpeklerle bu period içersinde karşılaşmalıdır. Tabi bu yapılırken büyük köpeklerin yavruyu istemeden de olsa hırpalamaları engellenmelidir. Sosyalleştirme bilinçli bir şekilde ve uygun köpeklerle yapılmalıdır. Sizin köpeğinizde olduğu gibi sadece kendi ırkı ile beraber büyümüşse, başka ırklarla karşılaşmamışsa yeni gördüğü bu köpeklere karşı saldırgan davranabilir veya onlardan kaçabilir. Bir köpek kritik period içersinde görmediği şeylere karşı iki davranış uygular bu dövüş veya kaçdır. Bu bütün hayvanların hayatta kalmasını sağlayan bir davranışdır. Eğer böyle olmasaydı ormana girdiğimizde bütün hayvanların koşarak, kuyruk sallayarak bize gelmesi gerekirdi. Bir geyiği örnek alırsak ormanda hep kendi sürüsü içersinde yavrusunu büyütür ve bu yavru genelde büyüyene kadar sürüden ayrılmaz ve başka hayvanları görmez. İleride yetişkin olduğu zaman bir yırtıcı veya başka bir hayvan, insan gördüğü an kaçar ve kurtulur. Böylelikle bu hayvanlar haytta kalabilirler. Fakat hayvanat bahçelerinde büyüen geyikler insdanların elinden yem yiyebilmektedirler. Köpekde de durum aynıdır. Köpek yavru iken bu kritik periodu içersinde görmediği canlılardan ya kaçar veya zor durumda kalırsa veya karşısındakinin durumuna göre ona saldırır. Bunu önlemek için köpeği yavru iken sosyalleştiriyoruz.

Köpeğin yaptığı yanlış bir davranış için boğma veya elektrik şoklu tasmalarlarla veya başka yolla fiziksel olarak cezalandırıldığı zaman zamanlama çok iyi ayarlanmalıdır. Köpek bir davranışı yapmaya teşebbüs ederken uyarılmalı ve durdurulmalıdır aksi takdirde köpek bunu yaptığı davranışla ilişkilendiremez. Fakat Cezanın bazı olumsuz yan etkileri vardır. Bunlardan birisi köpeğin cezalandırıldığı yerde bulunan şeylerden korkmasına sebep olur. Mesela kaka yapan köpek kakanın yanına götürülüp dövülürse köpek bir dahaki sefer kaka, döven kişi ve kendisi yan yana geldiği an gene dayak yiyeceğini algıladığından korkar. Esasında bu klasik şartlandırmadır. Eğer siz köpek diğer köpeklere yaklaştığında boğma tasma ile köpeğe ceza verirseniz köpek bir dahaki sefere yanına yaklaşan köpek olunca korkabilir. Buna köpek eğitimi diyemeyiz. Bu köpeği yıldırmak, korkutmak, pasifize etmekten başka birşey değildir. Ceza bir davranışı geçici bir süre için durdurur, tamamen ortadan kaldırmaz ceza devamlı uygulanmadığı sürece etkisini kaybeder. Ayrıca ceza uygulanırken şiddetli olmalıdır ve köpeğe bundan nasıl sakınacağı yani istenmeyen davranışını durdurduğunda verilmeyeceği öğretilmelidir. Aksi takdirde köpek öğrenilmiş çeresizlik içine girer.
(Bakınız. http://www.pozitifkopek.com/caresiz.html) cezanın dozunun yavaş yavaş arttırılması ise gene köpeğin buna yavaş yavaş adapte olmasına sebep olur ve beklenilen etki görülmez. Diğer taraftan köpeğe şiddetli cezalar uygulamak insanlık dışı bir davranıştır ve köpek, hayvan seviyorum diyen biri için söz konusu olamaz. Ceza yerine istenilmeyen davranışın bitirilmesi için sönümleme kullanılır. Sönümleme davranış devam ettiği halde uyarıcının yani klasik ve operant şartlanmanın (pekiştiricilerin) kesilmesi sonucunda buna bağlı olan davranışın yapılma sıklığının azalarak ortadan kalkmasıdır. Köpekler beyinleri sağlıklı çalıştığı sürece her davranışlarını eğer bir işlerine yarıyorsa yaparlar. Yani mutlaka o davranışlarını pekiştiren bir şey vardır. Sosyalleşmemiş bir köpeğin diğer köpeklere saldırması veya kaçmasınıda yukarıda anlattığım dövüş veya kaç güdüsü yaptırmaktadır.
Kritik periodu içersinde sosyalleşmemiş bir köpeği diğer köpeklere de alıştırmak mümkün olabilir. Bu zamanda sistematik duyarsızlaştırma kullanmanız gerekir. Sistematik duyarsızlaştırma köpeğin endişe duyduğu durumlara köpeği kademeli olarak ve yavaş yavaş maruz bırakmaktır. Bu yapılırken duruma göre köpeğe davranışcı tıpta kullanılan bazı ilaçlarda verilebilir, aynı zamanda ikincil pekiştiricilerinde kullanılması gerekir. Sistematik duyarsızlaştırma kullanılırken beyin limbic sistemi ve beyin korteksi zıt olarak çalışmaya zorlanmalı ve köpeğin korku, heyecan, endişe gibi durumları bastırılmalıdır. Beyinde bulunan limbic sistem kokru, heyecan, endişe gibi istem dışı ve duyguları yönetir, beyin korteksi ise problem çözme, öğrenme, hafıza gibi durumlarda etkilidir ve beyinin bu iki bölümü beraber çalışmazlar biri çalışırken diğerini baskılar. Onun için köpeği endişe duyduğu durumlara maruz bırakırken beyin korteksini meşgul etmek limbic sistemi yavaşlatacağından köpeğin bu durumlara daha rahat alışmasına sebep olur.

“En fazla yalanma ve esneme hareketini yapar oldu” Buna dikkat etmek gerekmektedir. Buradan köpeği görmeden, izlemeden kimse kesin birşey söyleyemez fakat normal dışı yalanma ve esneme stress altındaki köpeklerde görülür. Bir memnuniyetin engellenmesi durumunda mesela dışarı çıkacak köpek kapının önünde bekletilmesinde esneme görülür. Korku ve endişeli yaklaşımlarda yalanma görülebilir. Esneme ayrıca devamlı tekrarlanmalı ve tek düze davranışların köpeğe yaptırılmasında da görülür. Mesela devamlı olarak köpeğe otur-bekle davranışı çalıştırmak gibi.
Bu gibi durumlarda eğitim kısa tutulur ve aralara oyun koyulur. Zaten köpeğe askeri eğitim gibi verilen klasik sistemle olan eğitimlerin pek çok yan etkileri vardır.

7-Köpeğinizin ana ve babasını tanıyormusunuz? Köpeğinizde olan davranışlar ana ve babasında da varmıdır? Bunları biliyormusunuz?

Annesi çiftlik sahibini başka köpekler ile görüp kıskandığında kennel/kulübesine zarar verecek kadar takıntılı. Sosyalleşmemiş ve çekinik karakterli ya da kendisini tam ifade edemiyor demek daha doğru. Babası tam bir iş köpeği Akut ta da çalışmış, çok sosyal ve kendine güveniyor, WL, yumurtalıkları tam, çok yüksek oyun güdüsü ve av güdüsü var. Her ikisi de insanları seviyor. Annesi el ve yüz yalıyor, babası hiç yapmadı.

Köpeklerde tahrip edici davranışların çeşitli sebepleri vardır fakat buna kıskançlık denemez. Köpek psikolojisi ile ilgili hiçbir yerde köpeklerin kıskançlığı ile ilgili bir kayıt bulamazsınız. (tabi konu ile ilgili ciddi ve güvenilir kaynaklardan bahsediyorum) Konu dışı kişiler tarafından kıskançlık olarak yorumlanan fakat kıskançlık olmayan köpek davranışları vardır. Ayrılık endişesi, yetersiz egzersiz, hiperaktivite, ilgi çekme isteği gibi nednelerden köpekler tahrip edici olabilirler. Ayrıca tiroid bezlerinin normal çalışmaması hiperaktiviteye ve tahrip edici davranışlara neden olabilir.

8-Köpeğinizi annesinin yanından aldıysanız ve annenin ve diğer yavruların davranışlarını bir müddet izlediyseniz bu davranışları anlatabilirmisiniz? (anne huzursuz bir davranış sergiliyor / etraftaki yabancılara havlıyor / hırlayarak diş gösteriyor / yavrular üzerine geldiği zaman sert davranıyor / diğer yavrular birbirlerine anneleri gibi davranarak hırlıyorlar / aldığınız yavru bu davranışlardan korkup kaçıyor veya o diğer yavruları kaçırıyor gibi)

Aynen benim oğlanın ortamını yazmışsınız L Zaten o çiftlikte sürekli köpekler havlıyordu. Bana başta ters geldi, ama çiftliktekiler çalışanlar tepki göstermediği için normal diye düşündüm. Sonra ziyaret ettiğim diğer çiftliklerde bu durumun aksini görünce yanlış olduğunu anladım. ilk doğan erkek kardeşi çok baskın ve onda da kuyruk yeme takıntısı varmış o nedenle satmışlar. En son doğan dişi çok ürkek. Ortanca kız ve erkek kardeşleri tek kelime ile cer bezer. Benimki en sempatik ve beyefendi olanı idi.

Öncelikle yavrular anne ve kardeşleri yanında 2 aydan fazla kalmamalıdırlar. Kuyruk yeme davranış bozukluğu gösteren bir köpeğe gerektiği gibi davranılmamıştır. Hiçbir köpek doğuştan kuyruk yeme davranışını bilerek doğmaz. Saplantılı-zorlanımlı rahatsızlık olan bu tür davranışlar köpeğe uygulanan yanlış davranışlar sonucu ortaya çıkar. Genellikle aşırı yalama, ısırma ile vücuduna zarar verme davarnışı fazla uzun süreli kafes veya kulübede kapatılmış köpeklerde görülür. Yanlızlık endişesi de nedenlerden biridir.

9-Köpeğiniz herhangi bir eğitim aldımı? Aldı ise nerede(eğitim çiftliğinde sizden uzakta veya evde sizinle beraberken), ve nasıl bir eğitim aldı? (boğma tasmalar veya herhangi bir tasma kullanıldımı? Ödülllendirme kullanıldımı? Nasıl? )

Aynı yerde çiftliğinde kaldı. 6,5 ile 8 ay arası zaman zaman gittik, bazen geceledi orada. Tekli boğma tasma kullanıldı ve hala zincir sesini duyunca havlayarak tepki veriyor. Ödül olarak kolluk ısırınca “good boy” dememi söylediler. Bir de kolluğu bırakması için “Aus” dememi ve de karnının altına çimdik atmamı önerdiler; ancak bunun onu arkadan yaklaşan ele, hatta veteriner kontrolünde aşı yapılmasına bile izin vermemeye kadar götürdüğünü görünce bu konuda onunla severek unutturma yoluna gittim. Ancak hala yabancı birinin sadece karın altını ellemesi durumunda daha eli değerken canı yanmış gibi tepki veriyor.

Köpeğinize yapılmaması gereken pek çok şey yapılmış. Kolluğu bırakması için karnını cimdiklemek, ağzına birşey alınca bırakması için kulağına üflemek, kulağını çimdiklemek gibi davranışlar eski eğitim sistemlerinde vardı. Negatif pekiştirme olarak kullanılan bu davranışlar köpeğin sahibine ve çok kişi tarafından uygulandıysa insanlara olan güvenini kaybetmesine sebep olur. Hangi harekette negatif pekiştirme uyguluyorsanız, o hareketi yaptığı an köpek korkabilir. Negatif pekiştirmede kullanılan boğma tasmalar bazı köpekleri korkak bazılarınıda saldırgan yapabilmektedir. Saldırganlığın sebeplerinden biride acıdır. Köpeğe acı verdiğiniz zaman köpeğine göre ve o köpeğin acı eşiğine göre köpek saldırabilir, ısırmaya teşebbüs edebilir ve ısırabilir. Karnı çimdiklenen köpeğin karnına doğru bir el gittiğinde köpek buna klasik şartlanma ile şartlandığından o anki acı anını yaşıyor ve hemen kendini kasıyor. Klasik şartlandırma mutlaka yiyecekle olmaz Pavlov’un yaptığı deneyde çan çalınmış arkasından et verilmiş ve köpek şartlandıktan sonra çan çalındığında köpeğin ağzı sulanmıştır. Sizin örneğinizde ise “Aus” denmiş arkasından karnı çimdiklenmiştir. Köpek “Aus” söcüğünü duyduğu zaman Pavlov’un deneyindeki köpeğin çan sesinde ağzının sulandığı gibi bu sefer de acıyı yaşamakta ve kendini kasmaktadır. El çimdiklemek için karnına doğru gittiği içinde aynı “Aus” sözcüğü gibi uyarıcı etkisi yapmaktadır. Veteriner veya başka biri köpeğinizin karnına uzandığında köpek aynı tepkileri vermekte ve yaşamaktadır.
Köpeğe uygulanan bu davranışlar artık köpek eğitiminde insani davranışlar olarak görülmemektedir. Köpek bu tür davranışlarla stress altına girmekte ve bazı davranış bozuklukları göstermektedir. Buna köpek eğitimi dememizin olanağı yoktur. Zaten bir canlıya acı vermek onu eğitmek değil suistimal etmek, yıldırmakdır.

10-Köpeğinizin gece yattığı kafes, minder, klübe gibi onun için hazırlanmış bir yer varmıdır? Varsa köpeğiniz bu yeri gece ve gündüz uyumak için kullanıyormu? Sizin komutunuz üzerine kendine özel olan bu yerine gidiyormu?

Kanepesi var, sıcak olursa yerde benim yanımda yatar, komut verirsem yerinde yatar.

11-Köpeğiniz mobilyaların (koltuk, kanepe gibi) üzerine çıkıyormu? Orada uyuyormu? Çıkıyorsa istediğiniz zaman size bir tepki vermeden (hırlama / havlama / dişlerini gösterme gibi) iniyormu?

Evet, evet, evet tepki vermeden iner, çünkü o bana aşık

12-Köpeğiniz gün içinde yalnız bırakılıyormu? Bırakılıyorsa süresi nedir? Bu süre içerisinde etrafta kendi davranışları ile ilgili herhangi bir belirti bırakıyormu? (eşyaların yerini değiştirme / havlama / eşyaları kemirme / eve tuvaletini yapma gibi)

Evet. 30. ar dakika. Hayır artık zarar vermiyor. Araç içinde boxım var ve orada 8-9 saat kalabiliyor.

Köpeğiniz box’ın içinde bu kadar üzün süreli tutulmamalıdır. Araç ve araçdaki box köpeğin seyahati boyunca kullanılmalı ve seyahatten sonra araba ve boxdan dışarı alınmalıdır. Köpek istirahat anında kapısı kapalı olmayan, içinde rahatca kalkıp dönebileceği bir klübe veya box ile gene önünde rahatlıkla dolaşabileceği, gidip suyunu içebileceği etrafı çevrili güvenli bir alanda olması gerekmektedir. Bu alanda bağlı olarak tutulmamalıdır. Köpeklerin bağlanması ve boxlarda uzun süreli kapalı tutulması çeşitli davranış bozukluklarına sebep olur. Gece dahi olsa köpek zaman zaman kalkıp boxdan dışarı çıkma ihtiyacı duyar boxın kapısı kapanarak engellenmemelidir.

13-Köpeğinizle her gün kaç saat ilgilenmektesiniz? Günlük egzersizlerini düzenli yapıyormu? Ne sürede ve günün hangi zamanlarında, ne tür egzersizler yapıyor? (sadece yürüyoruz veya parkda tasması açık oyuncak ile oynuyoruz, atıp getirme oyunu gibi)

Tüm gün yanımda. Sabah öğle ve akşam değişken yürüyüşler yaparız. Gece uzun 5km yürüyüş ve delice top oynama seanslarımız var.

Yeteri kadar egzersiz yaptırdığınız anlaşılıyor. Yukarıda dediğim gib istirahat anında çok kısıtlı alanlarda köpek kapatılmamalıdır.

14-Ev halkı kaç kişidir?(evdeki diğer hayvanlar dahil) Ev halkı içinde köpek sevmeyen varmıdır? Çocukların yaşları nedir? Köpek eğer varsa bu sevmiyen kişi veya çocuklar veya hayvanlar tarafından rahatsız edilmektemidir? Ediliyorsa nasıl?(bağırarak, kovalıyarak, iterek, vurarak gibi)

Yalnız yaşıyorum 1 kedim(kısır, dişi, sokaktan gelen, 5 yaşında), 1 (erkek, kısır, 11 yaşında) boxerim var, 1 (dişi, kısır olMAyan, sokaktan gelen, 13 aylık)drahtar-terrier-GR mix köpeğim var. Ailem aynı apartmanda ayrı dairelerde otururlar; kardeşim sert ve negatif eğitim taraftarı birisi, annem AÇK dan kolluk çalıştığı için geri kaçarak korkan birisi, köpeğim de annem korktuğundan ondan korkmakta.

Ev içinde yaşayanların hepsinin evdeki hayvanlara tutarlı davranması gerekmektedir. Herkesten değişik tepkiler alan köpek bocalar. Mesela üste atlamaması için evdeki birkişi uyarırsa ve diğeride üzerine atlatmayı severse köpek hangisini yapacağını bilemez.

15-Köpeğinizin dışarıda karşılaştığı hayvanlara olan davranışları nelerdir? (Kedi ve köpekleri kovalarmı? Onlara havlarmı? Havlama şekli nasıldır?)

Sorunum burada L(( Köpeğim tüm 2-4 ayaklı diğer canlılardan korkuyordu. Kuşlara alıştı, kedilerin kovalanabileceğini öğrendi, şimdi yavruları ağzına alarak taşımaya çalışıyor ve hep benim gözetimim altında; köpeklerden ise gördüğünde deli gibi korkuyor, sadece duyduğu havlamaları umursamıyor. Tüm sorunumuz karşıdan gelen köpek göz kontağı kurduğu an deliler gibi havlıyor ama arkası dönükse de daha az olmakla beraber aynı kaygıyı taşıyarak devam ediyor. Şuan “yatıştırıcı beden dili ile düzeltmeye çalışıyorum ama feci zor bir iş.

Yukarıda dediğim gibi köpeğiniz kritik periodunu gerektiği gibi geçirmemiş. Mümkün olduğu kadar fazla değişik ortamlarda bulunmamış.

16-Köpeğinizin eve gelen misafirlere karşı davranışları nelerdir? (onlara havlarmı?, üstlerine atlayıp oynamak istermi?, hiç ilgilenmezmi? )

Merak eder etraflarında kuyruk sallayarak döner koklayıp tanımak ister.

17-Köpeğinizin kapı çalınca havlaması varmıdır? Havladığı zaman sizin isteğinizle susturulabilmektemidir?

Hayır o işi Boxerım yapıyordu şimdi onu da yalanma ve gerinme metodu ile sakileştiriyorum ve zili iptal ettim(umarım deli demezsiniz)

Zili iptal etmek çok iyi bir davranış. Köpeklerdeki istenmeyen davranışları tetikleyen olay ve nesnelerin mümkünse ortadan kaldırılması yapılacak en iyi şeydir ve kesin sonuca gider. Tabiki yaşantımızda herşey de bunu uygulamak mümkün değildir.

18-Köpeğiniz aşağıda belirtilen davranışların hangilerinde saldırganlık gösterebiliyor? Eğer saldırganlık gösteriyorsa nasıl?(havlıyor / hırlıyor / dişlerini gösteriyor / ısırmaya teşebbüs ediyor veya ısırıyor)
a- Oynarken veya kemirirken elinden oyuncağı veya yapma kemiği alındığı zaman.
b- Yemeğini yerken, yemek kabının yanına gidildiğinde ve/veya yemek kabı önünden alındığında.
c- Yattığı bir yerden kaldırılmak istendiğinde.
d- Vücut bakımı (tımar) yapıldığında (kulakları temizlenirken, taranırken, yıkanırken, tırnakları kesilirlen vs.)
e- Cezalandırılmak amacıyla bağırıldığında veya herhangi bir ceza verilmek istendiğinde.

Hiçbiri sadece yukarıda anlattığın karın altına çimdik konusu kaldı onda da haklı.

19-Köpeğiniz sizi veya bir başkasını veya başka bir hayvanı ısırdımı? Nasıl?

Kolluk çalıştığı için, oyuncağı almak için ısırabileceğini öğrendiğinden 2 kez yapmıştı; onu düzelttim artık yapmıyor. Korktuğu köpekleri ve döneminde bir dişiyi ısırdı bir kez ondan karşılık gelmeyince yapmadı bir daha. Ama korkunca ısıracağından eminim. 2 Kez boxerımla kavga etti, ama her ikisini de boxerım başlattı, boxerimin yemek takıntısı var, biri o sebeple, diğeride AÇK Boxerın ev içindeki her hareketinde yürürken, yerinden kalkınca vs. havlıyordu ve ben de boxerima bir seferinde “aferin olum çok sabırlısın” diyerek sırtına dokununca, boxerım bundan cesaret alarak ona havlayınca AÇK ona daldı... Çok zor ayırdım, boxerım kötü yaralandı, sonrasında boxerımın elizabetli olası AÇK yı rahatlatınca bir süre öyle bir araya geldiler şimdi temas etmeden yan yana yatabiliyorlar. Ben panik yaparsam sorun çıkacağını anladım ve her ikisi yan yana gelirlerse “yalanma hareketini” deniyorum işe yaradı. Boxerım ve diğer köpekler dahil hiçbiri ona havlayarak karşılık vermiyorlar. Zaten bu nedenle onun deli gibi korku yaşadığını ve bunun bir fobi olduğunu düşünüyorum artık.

Yukarıda da belirttiğim gibi hayvanların kritik period içersinde karşılaşmadığı canlılar veya ortamlara karşı yapabileceği iki davranış vardır dövüş veya kaç. Sizin köpeğinizde bu davranışları sergiliyor.

20-Köpeğiniz nasıl beslenmekte? (Günün hangi vaktinde / kaç kere / ne tür yiyeceklerle gibi)

Günde 3 kez 1’er ölçek Pro Plan Lamb and Rice yiyor her hafta 2-3 kez yoğurt, hergün 1 havuç, ödül çubuğu ve ayda 1 kez haşlanmış dana ön-kol femur.

Köpeğinize devamlı değişik yemekler hazırlamaktan çok hergün aynı fakat dengeli yemek hazırlamanız daha iyidir. Agrasyon kandaki protein oranıyla da ilgilidir. Köpeğin yiyeceğindeki protein oranını düşürmek ve karbonhidratı artırmak ve bu arada tryptophan takviyesiyle davranışlarında değişiklik sağlanabilir. Fakat bunu bilerek ve uzmanından yardım alarak yapmalısınız. Köpek izlenmeli davarnışları kayıt altına alınmalı ve sonuca göre uygulama yapılmalıdır.

21-Köpeğinizin yaşamında değişiklik oldumu? (köpeği aldığımda evde oturuyordum ve gün boyunca köpeğimleydim. köpeğim .......yaşına geldi çalışmaya başladım ve köpek evde yalnız kalmaya başladı / sahibini değiştirdi / ev halkında değişiklik oldu gibi)

İlk 8 ayın 5 ayı devamlı çiftlikte geçti sonraki 3 ay ara ara gitti, ama sonra hiç gitmedi. O 12 aylıkken sokaktan 4,5 aylık yeni köpek geldi ve o dişiyi AÇK yı sosyalleştireceğini düşünerek aldım, işe yaradığını düşünüyorum çünkü tek oynaya bildiği köpek o.

Köpeğin sosyalleşme süreci kritik periodla biter. Bundan sonra yapılanlar etkili olarak görülebilse bile bu köpeğin durumuyla ilgilidir. Mesela bazı köpeği kabul edebilir, bu demek değildir ki köpek sosyal bir köpektir, hiçbir köpeğe karşı saldırganlık veya korkaklık sergilemez. Birden fazla köpek aynı ortamda kalıyorsa aralarında bir hiyerarşi oluşur ve bazıları lidere boyun eğer böyle olursa bir sorun çıkmaz bazen de iki köpek birden lider olmak ister o zmana aralarında kavgalar olabilir.

Bir köpeğin davranış problemlerini çözmek için onun hikayesini doğru olarak öğrenmek bu arada da yakından izlemek gerekir. Köpeğin hikayesini almak için yukarıdaki sorulardan çok daha detaylı bir çalışma yapmak gerekir. Burada verebileceğimle fikir sahibi olabilirsiniz fakat kesin sonuca gitmek bazen zordur. Ayrıca her davranış bozukluğunun düzeleceğine dair bir garanti verilemez. Köpekde bazen davranış bozukluklarına neden olan tiroid bezlerinin doğru çalışmaması gibi etkenlerde vardır, bütün bu olasılıklar araştırılmalıdır.

Size önerebileceğim köpeğinize artık belirttiğiniz gibi aldığınız yerde uygulanan türde eğitimler verdirmeyin veya vermeyin. Köpeğiniz gerektiği gibi sosyalleşmediği ve uygunsuz eğitim aldığı için korktuğu veya saldırgan davrandığı ortamlara ve canlılara yaklaşırken sistematik duyarsızlaştırmayı uygulayın ve bunlara kademeli olarak çok yavaş yavaş yaklaşın. Her teşebbüsünüz çok az mesafe kat ederek yaklaşmak olsun. Bunları uygularken ikincil pekiştirici olarak clicker kuyllanmanız çok faydalı olur. Eğer ingilizce biliyorsanız “Click to calm" - Emma Parson kitabını alın ve uygulayın.

Sinan AKYIL