|
Şartlandırılmış pekiştireç veya ikincil
pekiştireç olan clicker sadece hayvanların eğitminde kullanılmamaktadır.
Clicker günümüzde artık çeşitli sporlarda sporcuların eğitiminde,
otistik çocuklar ile küçük yaştaki çocukların eğitiminde de
kullanılmaktadır.
Pozitif pekiştirme ile insan olsun,
hayvan olsun hangi canlıyı eğitmek istirseniz clicker veya
benzeri bir şartlandırlılmış (ikincil) pekiştiriciyi kullanmanız
mümkündür. İkincil pekiştireç doğru yapılan bir davranışın
doğru yapıldığı anı belirten bir işaretleyicidir. Yalnız insan
ile hayvan arasında şartlandırma değişik yapılabilir. Bir
hayvanı ikincil pekiştiriciye şartlamak için yiyecek kullanırken
insanda bunu ona söylemek ve ikincil pekiştricinin kendisine
doğruları işaret edeceğini belirtmek yeterli olabilir. Bir
insana konuşarak herşeyi anlatabildiğimiz halde hayvanlara
anlatmanız imkansızdır. Fakat otistik çocuklar ve konuşma
anlama zorluğu çeken çocuklarda hayvanların eğitmine benzeyen
yöntemleri kullanmak mümkün olmaktadır.
Günümüzde TAG Teaching (Teaching with Acoustical
Guidance) denilen yöntem özellikle bazı spor dallarında,
küçük çocukların ve sorunlu çocukların eğitiminde kullanılmaktadır.
Çocuk veya sporcu click sesini duyduğu an doğru davranışı
yaptığını bilmektedir. Örenğin bir balerine çalıştırıcısı
ayağını çok kaldırdın veya az kaldırdın diye söylemektense
balerinin ayağını tam istediği gibi kaldırdığında click sesini
vermesi balerinin çalıştırcının ne demek istediğini çok daha
doğru olarak anlamasına yaramaktadır. Ya da bir golf öğrencisine
vücudunun doğru pozisyonlarında, topa doğru vuruşlarında verilen
click sesi onun hatalarını çok çabuk düzeltmesine ve doğru
vuruşları öğrenmesine neden olmaktadır. Bu öğretim sisteminde
aynı zamanda çalıştırcıda fazla zaman ve güç harcamadan öğrencisini
doğru olan davranışlarını clicker ile yakalayıp onun daha
çabuk öğrenmesini sağlamakdadır.
TAG eğitim sistemi de diğer pozitif pekiştirme ile yapılan
eğitmlerde olduğu gibi sadece doğru yapılan davranışları pekiştirip
daha fazla yapılma olasılığını artırarak yanlışları dikkate
almadan, ceza vermeden unutulmasını ve yapılmasının bırakılmasını
sağlamakdadır.
TAG eğitimi ile ilgili detaylı bilgiyi http://tagteach.com/
sitesinden bulabilirsiniz.
|